Konu: KARAİSALI İLÇESİ HALK KÜLTÜRÜNDE DÜĞÜN GELENEKLERİ

KARAİSALI İLÇESİ HALK KÜLTÜRÜNDE DÜĞÜN GELENEKLERİ

Evlenme

Doğumdan itibaren kız çocuğunun çeyiz hazırlıkları başlar ve kız 15 yaşından itibaren gelinlik çağına girmiş sayılır.

Görücülük

Oğlan evinin büyüklerinden birileri, kız tarafının saydığı, hürmet gösterdiği bir büyükle kız evine, kız görmeye giderler. Orada kızın hâl ve hareketlerine bakarlar ve kızı beğenirlerse istemeye karar verirler. Eğer kız tarafı gönülsüz ise o zaman bunu görücülere belli ederler, hâtta kızı hiç göstermezler.



Dünür Gitme (Düğürcülük) ve Tatlı Yeme

Kız istemeye gidenlere düğürcü denir. Oğlan tarafı kızı beğendikten sonra oğlanın babası ya da büyüğü, hatırı sayılır birileriyle, kız evine haber vermek şartıyla, dünür gider. “Allah’ın emri, peygamberin kavli ile” kız istenir.

Kız verildikten sonra aileler arasında tatlı yenir. Kız tarafı isterse daha sonra herkesin katılabileceği büyük tatlı da yenir.

Bazen kız ilk dünür gitmede verilmez. Kız evi naz evidir. Bu yüzden dünür gitme (düğürcülük) birkaç kez tekrarlanabilir.

Kız istemeye genelde Perşembe yada Pazar günleri gidilir.

Nişan

Tatlı yendikten sonra iki tarafın da uygun gördüğü bir vakitle nişan töreni yapılır.

Nişan merasimi için kız tarafı, oğlan tarafının üyelerine birer bohça hazırlarlar ve nişan töreninde bunlar verilir. Oğlan tarafı ise kıza elbise, çamaşır; terlik, ayakkabı gibi şeyler alırlar ve kızın ihtiyaçlarını tamamlarlar. Ayrıca nişanın bütün masrafları oğlan evi tarafından karşılanır. Bu törende kıza takı takılır.

Nişan merasimi mevlütlü yada çalgılı olabilir. Eğer mevlütlü ise kurban kesilir, yemekler yapılır. Nişana gelenlere ikram edilir.

Düğün

- Düğün Gününün Kararlaştırılması

Nişan töreninden bir müddet sonra erkek tarafı düğün yapmaya müsait olduğu bir vakit bu isteğini kız tarafına bildirir. Kız tarafı da kabul ederse düğün günü kararlaştırılır.

- Asbab Kesme

Düğün günü yaklaştığı vakit kız tarafı ile oğlan tarafı bir araya gelir, kız tarafına ve yeni kurulacak olan eve alınması gerekli şeyler alınır. Yine gelin kıza takım elbise, çamaşır gibi ihtiyaçları alınır. İşte bu işleme asbab kesme denir.

- Okuntu Dağıtma

Düğün gününe en geç bir hafta kala bütün eşe dosta, komşulara hısım akrabalara düğün gününü bildirmek için okuntu dağıtılır. Okuntu; mendil, çorap, bardak, havlu gibi şeylerden olabilir. Dağıtılan okuntuyu erkek tarafı temin eder.

Son zamanlarda okuntu yerine davetiye de dağıtılır oldu.

- Bayrak Dikme

Düğünler genelde Cuma günü başlar. O gün Cuma Namazından sonra erkek evine gelinir. Dualar eşliğinde bir çam dalına ya da uzunca bir sırığa bağlanmış bayrak dikilir. Bu sırığa bayrak dışında yeşillik (çam pürü); portakal, mandalina gibi bir narenciye ve ayna da bağlanır.

Bayrak dikildikten sonra bayrak dikmeye gelenlere lokum, şeker veya kahve ikram edilir.

- Çeyiz Serme

Perşembe ya da Cuma günü kız evinden kızın çeyizleri bir araca yüklenir ve eğer gelin kaynana ile kalacaksa oğlan evine; ayrı bir evde kalacaksa o eve götürülür. Ve gelin kızın çeyizi eve yerleştirilir. Bu işleme çeyiz serme denir.

- Kına Gecesi

Eğer düğün Cuma günü başlamışsa Cumartesi günü kız evine kınacı gidilir. Ve Cumartesi akşamı kız evinde düğün yapılır.

Bu gecede oyunlar oynanır, halay çekilir ve kına türküleri söylenir

- Gelinci Gitme

Kına gecesinin ertesi günü (Pazar) düğün alayı kız evine gelir. Eğer düğün mevlütlü ise mevlüt okunur. Dualar edilir. Oğlan tarafının önceden gönderdiği aşçı kadının yaptığı yemekler yenir.

Eğer düğün davullu zurnalı ise halaylar çekilir, oyunlar oynanır.

Gelinin gitme vakti geldiğinde kuşak bağlama merasimi yapılır. Gelinin erkek kardeşleri tarafından gelinin beline kuşak bağlanır. Kardeş sayısına göre değişen kuşak sayısı kırmızı, sarı, yeşil, mavi renklerden oluşmaktadır. Eğer gelinin erkek kardeşi yoksa kuşağı amcaları bağlar.

Kuşak bağlandıktan sonra gelin evden indirilir. Ve aşağıda kırkım merasimi düzenlenir. Yani eş, dost ve akrabalardan para toplanır. Kaynana ve kayınbaba genelde bu merasimde geline altın takı takarlar. Kırkım toplandıktan sonra gelin oğlan evine götürülür.

- Gelin İndirme

Gelin, kız evinden oğlan evine getirilir. Ama gelin ve damat arabadan inmez. Önceden bir tabak içinde hazırlanmış buğday, üzüm, şeker, leblebi, para gibi şeyler evin damından arabanın üzerine saçılır.

Gelin arabadan iner ve eve çıkarken önüne içi su dolu bir ibrik konulur. Gelin bu ibriği teptikten sonra eve çıkar. Ayrıca kapıdan içeri girerken kendisine uzatılan tereyağ ve balı kapının üzerine sürer, öyle içeri girer.

- Nikah Kıyma ve Gerdeğe Girme

Gelinin eve geldiği gün (Pazar günü) yatsı namazından sonra imam eve gelir ve dini nikah kıyılır. Nikahtan sonra gelin ile damat iki rekat namaz kılarlar ve gerdeğe girerler. Bu gecenin sonunda oğlan evine dikilen bayrak sabah güneş doğmadan indirilir.

- Duvak Açma

Bayrağın indirildiği gün (Pazartesi) öğleden önce ya da sonra gelinin duvağı açılır. O gün gelinin yengeleri, oğlan tarafının yakın akrabaları gelinin evinde toplanır. Mevlüt okunur, şerbetler içilir. Gelin eve gelen herkese oyalı tülbent hediye eder